Յարալէզները
«Հայերգութիւն ա շրջան 1901-1908» ժողովածու
Երբեմնական ո՜վ մեր դաշտերը օրհնացան,
Բերրի դաշտե՛ր, որ աշնայնի հովին ներքև
Ձեր դեղինփառ ծովն հասկերուն՝ ծածան-ծածան
Երկնքին տակ վետվետելով, երկնապարգև
Ձեր հունձքն առատ հայ աշխարհին կը բաշխէիք…
Դժբախտ դաշտե՛ր, իր քրտինքէն ետք, զոր սիրով
Գիւղացին ձեզ կը նուիրէր, իր կարմըրիկ
Արիւնը ևս վազեց ձեր վրայ հեղեղներով…
Եվ ա՛լ անծայր գերեզմանոց մը դուք դարձաք,
Մռայլ դաշտե՛ր… և գիշերուան շաղը չքնաղ
Իբրև արցունք մնաց մինչև արևածագ՝
Զմեզ ծածկող մեռելներուն վրայ անթաղ։
Սակայն, դաշտե՛ր, Հայոց դաշտեր, զգացի՞ք դուք,
Այդ ահաւոր գիշերներուն մէջ անթափանց,
Երբ կը պատէր զձեզ խաւարը մեծասուգ
Եվ կը լռէր հոգեվարքի ճիչը մանկանց՝
Զգացի՞ք դուք ձեր հուներէն լայնատարած
Յանկարծակի խուժող ոհմակ մը խոլարշաւ,
Սև շուներու անձայն վոհմակ մը, որ սուրաց
Եվ մեր անթիւ դիակներուն մօտ կանգնեցաւ։
Եվ չճանչցա՞ք յարալէզները1 հին Հայոց,
Որ Մասիսի կիրճերէն դուրս, հոլով-հոլով,
Դէպի զիրենք կանչող դիերը բազմախոց
Էին եկած՝ հոտոտելով ու լիզելով…
Դաշտե՛ր Հայոց, մեր զոհերուն համար պէտք չեն
Ո՛չ դամբարան, ո՛չ ալ ծառեր իբր հովանի…
Յարալէզներ մենք կը շինենք մեր սրտերէն
Ու օր մ՚ոտքի ամբողջ բանակը կը կանգնի…
Ծանոթագրություններ
- 1 Յարալէզ — առասպելական շներ, որ լիզելով մեռելի վէրքերը, կենդանացնում էին
